Sprawozdanie finansowe na szczególny dzień bilansowy — Stanowisko KSR

30 marca 2026 r. Komitet Standardów Rachunkowości opublikował Stanowisko w sprawie sprawozdania finansowego sporządzanego na szczególny dzień bilansowy. To dokument, na który wielu księgowych czekało — bo dotychczas praktyka w tym zakresie była niejednolita. Poniżej omawiam najistotniejsze wnioski.

To dzień bilansowy, na który jednostka zamyka księgi i sporządza sprawozdanie finansowe, inny niż dzień kończący rok obrotowy określony w umowie spółki. Najczęstsze sytuacje w praktyce biur rachunkowych to przekształcenie formy prawnej (np. spółka jawna w sp. z o.o.) oraz przejście na estoński CIT w trakcie roku.

Stanowisko KSR jednoznacznie rozstrzyga: sprawozdanie na szczególny dzień bilansowy nie jest rocznym sprawozdaniem finansowym. Szczególny dzień bilansowy nie kończy roku obrotowego — rok obrotowy trwa nadal. To ma daleko idące konsekwencje praktyczne: takie sprawozdanie nie podlega obowiązkowemu badaniu przez biegłego rewidenta, nie wymaga zatwierdzenia przez organ zatwierdzający i nie wymaga sporządzenia sprawozdania z działalności.

W sprawozdaniu na szczególny dzień bilansowy dane bieżące (kolumna A) obejmują okres od początku roku obrotowego do szczególnego dnia bilansowego. Dane porównawcze (kolumna B) obejmują analogiczny okres poprzedniego roku — z wyjątkiem zestawienia zmian w kapitale własnym, gdzie porównanie dotyczy całego poprzedniego roku.

Ważna kwestia dotyczy kolumny C w pliku XML — służy ona wyłącznie do prezentacji przekształconych danych porównawczych (np. po zmianie zasad rachunkowości). W praktyce często widzę, że kolumna C jest błędnie wykorzystywana do prezentacji dodatkowych danych za inny okres. Stanowisko KSR jednoznacznie wskazuje, że takie dane należy umieszczać w informacji dodatkowej.

Roczne sprawozdanie obejmuje cały rok obrotowy — od początku do końca. Sporządza się je na podstawie ksiąg za dwa krótsze okresy wchodzące w skład roku: od początku roku do szczególnego dnia bilansowego oraz od dnia następnego do końca roku. KSR zaleca zamieszczanie w informacji dodatkowej danych za poszczególne okresy składające się na rok.

W mojej ocenie — i podziela ją praktyka biegłych rewidentów — Stanowisko KSR nie znajduje zastosowania do osób fizycznych prowadzących jednoosobową działalność na KPiR, które przekształcają się w spółkę. Taki podmiot nie jest „jednostką" w rozumieniu ustawy o rachunkowości przed przekształceniem, więc nie ma ksiąg rachunkowych, które można by zamknąć na szczególny dzień bilansowy. Spółka otwiera księgi dopiero z dniem wpisu do KRS.

W artykule omówiłem najważniejsze wnioski ze Stanowiska KSR. W pełnym poradniku PDF znajdziesz dodatkowo szczegółowe przykłady liczbowe (przekształcenie i przejście na estoński CIT), tabelę elementów sprawozdania z wymaganymi danymi porównawczymi, omówienie wyjątków i trudności z danymi porównawczymi, różnicę między rokiem obrotowym a podatkowym oraz pełne podstawy prawne.